ინგლისის ნაკრების, „ნოტინგემ…

🎂 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿 ინგლისის ნაკრების, „ნოტინგემ ფორესტისა“ და „ტოტენჰემის“ ყოფილ ნახევარმცველს, სტივ ჰოჯს დღეს 64 წელი შეუსრულდა!

კარიერის განმავლობაში ის ასევე იცავდა „ასტონ ვილას“, „ლიდს იუნაიტედის“, „ქუინზ პარკ რეინჯერსის“, „უოტფორდისა“ და „ლეიტონ ორიენტის“ ღირსებას.

ინგლისის ეროვნულ ნაკრებში ჰოჯმა 24 მატჩი ჩაატარა და „სამი ლომის“ განაცხადში იყო 1986 და 1990 წლების მსოფლიო ჩემპიონატებზე.

რამდენიმე წლის წინ სტივ ჰოჯი მსოფლიო მედიის ყურადღების ცენტრში მოექცა, როდესაც აუქციონზე დიეგო მარადონას მაისური გაყიდა — ის ლეგენდარული მაისური, რომელიც 1986 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის 1/4-ფინალური მატჩის შემდეგ გაცვალა.

ფეხბურთის მოყვარულთა უმეტესობისთვის სტივ ჰოჯის სახელი სწორედ იმ ლურჯ მაისურთან და ფეხბურთის ისტორიაში ყველაზე სკანდალურ გოლთან ასოცირდება. თუმცა, ნოტინგემში დაბადებული ნახევარმცველის შეფასება მხოლოდ „ასტეკას“ სტადიონის გვირაბში მომხდარი ეპიზოდით შეცდომა იქნებოდა. ჰოჯის კარიერა გამოირჩეოდა საოცარი სტაბილურობით, ტაქტიკური ინტელექტითა და მნიშვნელოვანი ტიტულებით. 64 წლის იუბილარი ინგლისური ფეხბურთის ოქროს ეპოქის ღირსეული წარმომადგენელია — ფეხბურთელი, რომელმაც ბრაიან კლაფისა და ჰაუარდ უილკინსონის მკაცრი მოთხოვნები წარმატებით დაძლია და საკუთარი შრომისმოყვარე მარცხენა ფეხით საკუთარი მემკვიდრეობა შექმნა.

სტივენ ბრაიან ჰოჯი 1962 წლის 25 ოქტომბერს ნოტინგემში დაიბადა — ქალაქში, რომელიც მისი ცხოვრების მთავარ საყრდენად იქცა. 1960-იანი და 70-იანი წლების მიწურულს, „სიტი გრაუნდის“ ჩრდილში გაზრდილმა სტივმა თვალყური ადევნა „ნოტინგემ ფორესტის“ ფენომენალურ აღზევებას ბრაიან კლაფისა და პიტერ ტეილორის ხელმძღვანელობით. მისი ტალანტი ადრეულ ასაკშივე გამოჩნდა და მშობლიური ქალაქის კლუბის აკადემიას შეუერთდა. მკაცრმა საფეხბურთო სკოლამ მას პასის, მოძრაობისა და დისციპლინირებული თამაშის ფუნდამენტური უნარები ჩამოუყალიბა. 1980 წლის ზაფხულში, როდესაც ჰოჯმა პირველ პროფესიონალურ კონტრაქტს მოაწერა ხელი, მას გასახდელში ევროპის ჩემპიონთა თასის მფლობელები დახვდნენ.

„ფორესტში“ დამკვიდრება ეტაპობრივად მოხდა. კლაფის უნიკალური ხელმძღვანელობით, ჰოჯი ენერგიულ და მრავალმხრივ ნახევარმცველად ჩამოყალიბდა, რომელსაც როგორც ცენტრში, ისე მარცხენა ფლანგზე შეეძლო თამაში. მას გამორჩეული ფიზიკური მონაცემები და საჯარიმოში სიღრმიდან სწრაფი შეჭრის უნარი ჰქონდა, რაც მის საფირმო ნიშნად იქცა. 1982-83 წლების სეზონში მან ძირითად შემადგენლობაში ადგილი დაიმკვიდრა. კლაფის მარტივი და ბურთის დაბალზე თამაშის პრინციპების ზუსტმა აღქმამ ჰოჯი გუნდის საკვანძო მოთამაშედ აქცია.

1985 წელს, „ფორესტში“ ჩატარებული 120-ზე მეტი მატჩის შემდეგ, ჰოჯმა ახალი გამოწვევა აირჩია და 450 ათას ფუნტად „ასტონ ვილაში“ გადავიდა. ბირმინგემულ კლუბს იმ პერიოდში რთული პერიოდი ედგა და 1982 წლის ევროპული ტრიუმფის გამეორებას ვერ ახერხებდა. ჰოჯის პროგრესისა და გატანილი გოლების მიუხედავად, „ასტონ ვილას“ შედეგები გაუარესდა, რაც 1987 წელს უმაღლესი დივიზიონიდან გავარდნით დასრულდა. მიუხედავად ამისა, ჰოჯის ინდივიდუალურმა თამაშმა ეროვნული ნაკრების მწვრთნელთა ყურადღება მიიპყრო.

1987 წლის ზაფხულში ჰოჯი ლონდონის „ტოტენჰემს“ შეუერთდა. ტერი ვენეიბლსის გუნდში, ისეთ ვარსკვლავებთან ერთად, როგორებიც გლენ ჰოდლი და კრის უოდლი იყვნენ, ჰოჯი ხშირად მარცხენა ფლანგზე მოქმედებდა და შემტევ ფეხბურთს ბალანსს მატებდა. ჩრდილოეთ ლონდონში გატარებული ერთი სეზონის შემდეგ, 1988 წელს ის კვლავ „ნოტინგემ ფორესტში“ დაბრუნდა და ბრაიან კლაფთან თანამშრომლობა განაახლა.

ეს პერიოდი ჰოჯის საკლუბო კარიერაში ყველაზე წარმატებული აღმოჩნდა. „ფორესტი“ სათასო ტურნირების მთავარი ფავორიტი გახდა — გუნდი 1989-1991 წლებში ზედიზედ სამჯერ გავიდე ლიგის თასის ფინალში. 1989 წელს „ლუტონ თაუნის“ (3:1) და 1990 წელს „ოლდჰემ ათლეტიკის“ დამარცხებაში ჰოჯმა უდიდესი როლი ითამაშა. ის მოედანზე უზარმაზარ სამუშაოს ასრულებდა და ტაქტიკურ სტაბილურობას უზრუნველყოფდა. 1991 წელს მან ასოციაციის თასის ფინალშიც ითამაშა ყოფილი გუნდის, „ტოტენჰემის“ წინააღმდეგ, სადაც „ფორესტმა“ დამატებით დროში დასანანი მარცხი იწვნია.

საერთაშორისო ასპარეზზე ჰოჯის კარიერა ინგლისის ნაკრების ორ ისტორიულ მსოფლიო ჩემპიონატს უკავშირდება. 1986 წლის მექსიკის მუნდიალზე ბობი რობსონმა ის ჯგუფური ეტაპის გადამწყვეტ მატჩში პოლონეთთან ძირითადში დააყენა. ტაქტიკურმა ცვლილებამ გაამართლა — ინგლისმა 3:0 მოიგო და მეოთხედფინალში გავლიდა, სადაც არგენტინას დაუპირისპირდა.

სწორედ ამ მატჩში ჩაწერა ჰოჯმა საკუთარი სახელი სპორტის ისტორიაში. „ღვთის ხელის“ სახელით ცნობილი ეპიზოდი სწორედ ჰოჯის მიერ ბურთის უიღბლო მოგერიებას მოჰყვა, რის შემდეგაც დიეგო მარადონამ ბურთი ხელით გაიტანა, ხოლო რამდენიმე წუთში „საუკუნის გოლიც“ მიაყოლა. მატჩის შემდეგ, გასახდელისკენ მიმავალ გვირაბში, ჰოჯმა მარადონას მაისური გაუცვალა. ათწლეულების შემდეგ ამ მაისურმა მისი ფინანსური ცხოვრება რადიკალურად შეცვალა. ჰოჯი ნაკრებში 1990 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზეც გაემგზავრა, სადაც ბრინჯაოს მატჩში მიიღო მონაწილეობა. ეროვნულ გუნდში ჩატარებული 24 მატჩი იმ ეპოქის მაღალი კონკურენციის ფონზე მის მაღალ კლასზე მეტყველებს.

1991 წელს ჰოჯი 900 ათას ფუნტად „ლიდს იუნაიტედში“ გადავიდა. ჰაუარდ უილკინსონის გუნდმა 1991-92 წლების სეზონში ჩემპიონატის ოქროს მედალი მოიპოვა. თუმცა ჰოჯს სერიოზული კონკურენცია ჰქონდა გორდონ სტრაჩანთან, გარი მაკალისტერთან, დევიდ ბატისა და გარი სპიდთან, მან ჩემპიონობაში მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანა.

კარიერის მიწურულს მან იჯარით „დერბი ქაუნთიში“ ითამაშა, მოგვიანებით კი „ქუინზ პარკ რეინჯერსს“, „უოტფორდსა“ და „ლეიტონ ორიენტს“ შეუერთდა, სადაც მოთამაშე-მწვრთნელის ამპლუა მოირგო. 400-ზე მეტი ჩატარებული მატჩის შემდეგ ჰოჯმა კარიერა დაასრულა და სამწვრთნელო საქმიანობა განაგრძო, მათ შორის „ნოტინგემ ფორესტის“ აკადემიაშიც იმუშავა.

2022 წლის მაისში სტივ ჰოჯის სახელი კვლავ მსოფლიო ყურადღების ცენტრში მოექცა. 36 წლის განმავლობაში ის მარადონას მაისურს ინახავდა, რომელიც მანჩესტერის ფეხბურთის ეროვნულ მუზეუმშიც იყო გამოფენილი. „სოტბის“ აუქციონზე მაისური სარეკორდო თანხად — 7 მილიონ ფუნტზე მეტად გაიყიდა.

მოედნის მიღმა ჰოჯი ყოველთვის თავმდაბლობით გამოირჩეოდა. თავის ავტობიოგრაფიულ წიგნში „კაცი მარადონას მაისურით“ მან გულახდილად ისაუბრა ბრაიან კლაფთან მუშაობასა და კარიერულ აღმავლობაზე.

დღეს, 64 წლის იუბილეზე, სტივ ჰოჯს შეუძლია სიამაყით გადახედოს განვლილ გზას. ის არის ლიგის თასის მფლობელი, ინგლისის ჩემპიონი და მსოფლიო ჩემპიონატის ნახევარფინალისტი. თუმცა არგენტინის ლურჯი მაისური მისი ბიოგრაფიის განუყოფელი ნაწილია, სტივ ჰოჯის ნამდვილ საფეხბურთო იდენტობას „ნოტინგემ ფორესტის“ წითელი და ინგლისის ნაკრების თეთრი მაისურები განსაზღვრავს.